- - - - - -
A+ R A-

Uncategorised

Przykładowe ćwiczenia stymulujące rozwój integracji sensorycznej

Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna

Stymulacja systemu dotykowego:

Przezwyciężanie nadwrażliwości dotykowej, doskonalenie czucia, różnicującego.

Pomoce: ścinki tkanin o różnej fakturze- gąbki, futerka, szczoteczko różnej twardości,  piórka woreczek lub  pudełko z otworami zawierające rozmaite przedmioty do rozpoznawania dotykiem., pudło/miska z grochem, ryżem, kaszą itp.

-odnajdowanie przedmiotów w pudełku ze ścinkami,

-zabawa pianką do golenia,

-odgadywanie przedmiotów z zamkniętymi oczami.

Stymulacja przedsionkowa: - w zaburzeniach mechanizmów postulanych, obniżonej obustronnej integracji ruchowej.

- Podskoki: obunóż, na jednej nodze, przeskakiwanie z nogi na nogę, skakanie wokół własnej osi, można wykorzystać popularną zabawę „gra w gumę”.

- Ruchy wahadłowe głową – od barku do barku , w pozycji stojącej, siedzącej i szczególnie w klęku podpartym.

- „Kołyska” – przód-tył, na boki; w leżeniu na brzuchu/ ręce chwytają kostki nóg/ i na plecach  /ręce obejmują ugięte kolana/.

-Siedząc na kawałku wykładziny dywanowej- obroty wokół własnej osi, odpychając się samymi rękoma/ nogami ; na parkiecie lub innej posadzce z poślizgiem.

- Siad skrzyżny – wprawienie górnej części ciała w ruch wahadłowy/ kolisty.

- W pozycji stojącej, lekki rozkrok, robienie „wahadła” ze swojego ciała przenosząc ciężar z jednej nogi na drugą; na boki, przód tył.

- Przyjmowanie i utrzymanie pozycji typu „bocian”, jaskółka”.

- W parze z dzieckiem- zabawa w „drobną kaszkę”. ; obroty trzymając się za skrzyżowane ręce.

- Chodzenie stopkami wzdłuż rozłożonej na podłodze liny/ skakanki po linii prostej, a z czasem układanej w inne kształty./ np. niektórych liter/

- „ Otrzepywanie się pieska po wyjściu z wody”- pozycja czworaczna, ruch strzepywania poszczególnych kończyn. /można włączyć różnicowanie stron ciała prawo-lewo i zwłaszcza głowy.

- w klęku podpartym wyciąganie na sygnał rak i nóg / np. prawa ręka do przodu, lewa noga do tyłu/ i utrzymanie przez kilka sekund na dwóch pozostałych kończynach.

- Wchodzenie/ schodzenie/ zeskakiwanie ze „stopnia” /podstawka zbita z desek lub niski stołeczek/; tu także z użyciem określeń przestrzennych: w przód-w tył , na prawo –na lewo;

np: najpierw postaw na stopniu lewą nogę potem dostaw prawą, a teraz zeskocz oburącz w tył itp.

     Tę samą podstawkę/ stołeczek można wykorzystać dla właściwego poboru stóp podczas zajęć stolikowych z dziećmi nie sięgającymi  nogami do podłogi .

Uwaga: u dzieci z nadwrażliwością systemu przedsionkowego należy być ostrożnym w stosowaniu i dawkowaniu stymulacji typu rotacyjnego; należy od razu przerwać ćwiczenie,  jeżeli dziecko zgłosi mdłości czy silny zawrót głowy. 

Przekraczanie linii środkowej ciała

- W leżeniu na plecach przekładanie przedmiotów leżących po prawej stronie ciała/ na wysokości głowy/ sięgając po nie wyprostowaną prawą ręką. Głowa nieruchoma, po środku oczy wodzą za ręką od momentu wzięcia przedmiotu , aż do jego odłożenia po drugiej  stronie. Ruch ręki wolny, zatacza łuk.

To samo w przeciwną stronę.

Przedmiotami do podnoszenia mogą być : klocki lego/ na zakończenie ćwiczenia dziecko buduje z nich wg wzoru / plastikowe litery/ które dziecko próbuje rozpoznać dotykiem już w momencie wzięcia do ręki ,a po przełożeniu może układać z nich wyraz/ wyrazy do utrwalania/ np. /trudności ortograficznej/ wypisane na karteczkach i czytane przy przekraczaniu linii środkowej ciała itp.

- „Nożyce”- rękoma , nogami każdą parą kończyn z osobna oraz równoczesne.

-  W siadzie płaskim, nogi w rozkroku, sięganie wyprostowanymi rękoma raz do jednej, raz do drugiej nogi.

- Krążenie ramionami przed sobą „rysując” w powietrzu przecinające się koła; można wykonywać w leżeniu, siedzeniu staniu.

 Planowanie ruchowe i obustronna koordynacja

- „ Ojciec Wergiliusz” prezentowanie dziecku do odtworzenia różnych wzorców ruchowych o rosnącym stopniu złożoności, jednak dopasowanych do złożoności  dziecka.

Np. „skoki pajacyka” – trudne dla wielu dzieci można rozłożyć na elementy składowe; najpierw odtwarzanie pracy samych rąk , samych nóg, połączyć wzorzec.

Uwaga: do zabaw w naśladowanie warto włączyć praksje oralne, szczególnie jeśli u dziecka występują zaburzenia artykulacyjne; wspomoże to pracę logopedy.

-Rytmy – z użyciem rąk/ wyklaskiwanie, klepanie się po udach itp. / i nóg/ tupanie/. Zabawy

mogą obejmować zarówno odtwarzanie zaprezentowanego rytmu, jak i wyklaskiwanki  w parze z terapeutą lub drugim dzieckiem.

-„Sylaby ruchowe” /  dla dzieci starszych, raczej w wieku szkolnym/

Np. la – oznacza stanie na jednej nodze do-przysiad. Prosimy dziecko, by zaplanowało  i wykonało sekwencję la – do, la- do – la, do – la – la itp.

- Rzucanie-łapanie –przerzucanie woreczka/ piłeczki np. przerzucanie z ręki do ręki, podrzut-klaśniecie / 1x, 2x / złapanie, podrzut –klepnięcie się w uda- złapanie itp. Do wykonania w siadzie , w pozycji stojącej, w połączeniu z marszem.

- Chodzenie po kolorowych kartonach rozłożonych na podłodze wg zadanej sekwencji kolorystycznej, bez wykonywania ciałem obrotów, co zmusza do chodzenia tył, w bok a nie wyłącznie do przodu.

- Na tych samych kartonach przyjmowanie opisanych słownie pozycji; np. połóż prawą rękę na żółtym kartonie,  a lewą na niebieskim, prawą nogę postaw na czerwonym , a lewą na zielonym. Utrzymanie przez chwilę równowagi w tej pozycji – „ pomnik”

 Wzmacnianie mięśni grzbietowych w połączeniu z doskonaleniem percepcji wzrokowej/ w tym ruchów gałek ocznych

- Dziecko leży na brzuchu,  na sygnał unosi głowę i ma za zadnie rozpoznać bodziec wzrokowy eksponowany na linii środkowej ciała, na wysokości oczu dziecka.

Dobór bodźców zależny jest od wieku dziecka: konkretne przedmioty, obrazki przedmiotów, figury geometryczne, litery. Wyrazy itp.

- Leżenie na plecach, nogi ugięte w kolanach zza ugiętych kolan pokazujemy dziecku do rozpoznania różne elementy/ jak w ćwiczeniu poprzednim/; musi unieść i przytrzymać głowę, by je zobaczyć. Dzieciom młodszym, lub z bardzo słabymi mięśniami karku możemy początkowo podłożyć płaską poduszeczkę/ złożony ręcznik co ułatwi im wykonanie.

- Wodzenie wzrokiem za przedmiotem przesuwanym wzdłuż linii poziomej, pionowej po znaku X; głowa nie ruchoma na linii środkowej ciała.

Możemy także rysować ręką w powietrzu figury geometryczne, symetryczne litery i prosić, by dziecko podążało wzrokiem za „rysowanym” kształtem, a następnie go rozpoznawało.

- Celowanie w wiszący na sznurku balon/ piłeczkę trzyma w ręku paletką lub kartonową tubą

Do wykonywania w siedzeniu, w staniu.

-Koncentrowanie wzroku na przedmiotach znajdujących się w różnej odległości /bliżej, dalej/,

również na przedmiocie zbliżanym i oddalanym od twarzy dziecka .

Uwaga: jeżeli zajęcia z dzieckiem mają charakter stolikowy, to dobrze by przynajmniej w czasie ich trwania zmieniło pozycję. Polecane jest np.: składanie puzzli, lub innych układanek także czytanie w pozycji leżącej na brzuchu z symetrycznym podporem na przedramionach.  

   

                              

                                                                                       

 

Objawy zaburzeń integracji sensorycznej.

Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna

Jak rozpoznać, że dziecko może mieć problemy w zakresie integracji sensorycznej?

Symptomów, których obecność może wskazywać na zaburzenia sensoryczne jest wiele ale najczęściej spotykane to:

  • dziecko jest niespokojne, płaczliwe, ma kłopoty z zaśnięciem
  • występują u niego trudności z samodzielnym piciem, Żuciem i przełykaniem pokarmów (preferuje dania papkowate),
  • źle toleruje wykonywane przy nim czynności pielęgnacyjne i higieniczne, takie jak: obcinanie włosów, paznokci, mycie twarzy, zębów, smarowanie kremem, czesanie, czyszczenie nosa, uszu itp.
  • wiele czynności samoobsługowych wykonuje z trudem, powoli, niezdarnie. Ma problemy z samodzielnym myciem się, ubieraniem, zwłaszcza zapinaniem guzików i sznurowaniem butów.
  • ma słabą równowagę: potyka się i upada częściej niż rówieśnicy, podczas dłuższego siedzenia ma trudności z utrzymaniem głowy w pozycji pionowej, podpiera ją ręką, kładzie się na stoliku itp.
  • jest nadruchliwe, nie może usiedzieć/ustać w jednym miejscu,
  • trudno się koncentruje, a łatwo rozprasza,
  • jest impulsywne, nadwrażliwe emocjonalnie, często się obraża,
  • bywa uparte, negatywistyczne,
  • w porównaniu do innych dzieci czy wymogów sytuacji porusza się zbyt szybko lub za wolno,
  • nabywanie nowych umiejętności ruchowych sprawia mu trudność, np. jazda na rowerze, rzucanie, łapanie, odbijanie piłki, pływanie. Raczej omija przeszkody w terenie niż pokonuje je. Wchodząc/schodząc po schodach częściej niż inne dzieci trzyma się poręczy, niepewnie stawia nogi. Kiedy próbujemy pomóc dziecku w przyjęciu jakiejś pozycji ciała wydaje nam się ono bezwładne, ciężkie lub sztywne. Podczas gimnastyki lub rytmiki wielu ćwiczeń nie jest w stanie wykonać, podobnie podczas swobodnych zabaw ruchowych – nie może dotrzymać kroku rówieśnikom
  • ruchy dziecka są niezgrabne – zbyt zamaszyste, kanciaste, często przytrafiają mu się przykre przygody, tj. rozlanie picia, strącenie czegoś, rozsypanie. Nieumyślnie wchodzi lub wpada na meble, futryny, inne dzieci,
  • niewłaściwie czy wręcz dziwacznie trzyma różne przedmioty codziennego użytku, tj. nożyczki, sztućce czy przybory do pisania,
  • nie lubi dziecięcego baraszkowania z rodzicami lub rodzeństwem, nie lubi turlać się po podłodze, podskakiwać, robić fikołków,
  • lub przeciwnie – uwielbia ruch, poszukuje go, dąży do niego
  • przejawia duży lęk przed upadkiem lub wysokością, okazuje niepokój, gdy musi oderwać nogi od podłoża,
  • w nowym miejscu dziecko czuje się zagubione, potrzebuje sporo czasu by zdobyć orientację w otoczeniu,
  • często myli stronę prawą i lewą, w obrębie własnego ciała oraz w otaczającej przestrzeni. Podczas gier zespołowych zdarza się, że biegnie w innym kierunku niż jego drużyna, w inną stronę niż piłka, którą ma złapać, jest zdezorientowane, ma słabe wyczucie odległości
  • nie ma dominacji jednej ręki i żadna nie jest dostatecznie sprawna,
  • ma trudności w nauce, zwłaszcza z czytaniem i pisaniem, częściej niż inne dzieci w jego wieku myli, odwraca znaki graficzne, ma trudności w przepisywaniu, przerysowywaniu z tablicy, zdarza się, że zaczyna czytać wyrazy od końca, opuszcza litery, sylaby, gubi miejsce, w którym czytało
  • ma kłopoty z cięciem nożyczkami, rysowaniem po śladzie, kalkowaniem itp.
  • poproszone o coś często albo się z tym opóźnia, albo w ogóle zapomina
  • dziecko sprawia wrażenie słabego, szybko się meczy,
  • nie lubi karuzeli, huśtawki, lub przeciwnie – uwielbia to
  • cierpi na chorobę lokomocyjną, Pojedynczy objaw nie stanowi wskazania do diagnozy integracji sensorycznej, lecz gdy występuje kilka a tym bardziej kilkanaście z nich – to warto skontaktować się z terapeutą integracji sensorycznej. opracowała: